Alle berichten van Mireille

Ik ben een Nederlandse expat in Moskou. Twintig jaar geleden was ik voor het laatst in deze boeiende stad, dus af en toe kan ik het niet nalaten om situaties van toen en nu te vergelijken. Ik ben jurist en buitengewoon geinteresseerd in de verhouding tussen de overheid en de burgers, ook dat thema zal terugkomen in mijn stukjes, net als mijn liefde voor literatuur en eten!

Dostojevski’s huis

Vorige maand heb ik het huis bezocht waar de beroemde Russische schrijver Fjodor Dostojevski (1821-1881) zijn jeugd heeft doorgebracht. Het metrostation in de buurt van het huis is helemaal aan Dostojevski gewijd, zoals is te zien op de foto’s hierboven. 

De vader van Dostojevski was arts in het Mariinski Ziekenhuis voor de Armen en woonde met zijn gezin in een piepklein appartementje in een van de vleugels van het ziekenhuis. Het appartement is ingericht zoals het is beschreven door Fjodors broer en dus stap je echt even in het leven van het doktersgezin.   Dostojevski wordt geëerd als een van Ruslands grote schrijvers, ik kom hem vaak tegen, bijvoorbeeld hier zittend voor de Lenin Bibliotheek, niet ver van het Rode Plein. (NB: deze foto heb ik een maand geleden genomen, inmiddels ligt er een dik pak sneeuw!)

Britse residentie

Aan de oever van de Moskou rivier, op de Sofia kade, recht tegenover het Kremlin, staat dit statige oude huis. Het is in1891 gebouwd in opdracht van Pavel Kharitonenko, de suikerkoning van Moskou, die zijn kapitaal verdiend had in de suikerindustrie.

Het interieur is ontworpen door de beroemde architect Franz (of Fjodor) Schechtel die in 1890 aan het begin van zijn carrière stond. Zijn voorliefde voor de rijk gedecoreerde gotische stijl, de rococo en het classicisme is overal terug te vinden. Deze ratjetoe wordt de ‘eclectische stijl’ genoemd. De opdrachtgever wilde vooral laten zien hoeveel geld hij had, dus alles moest vooral duur en ongewoon zijn.

 

Na de Russische Revolutie van 1917 werd het huis en alle bezittingen  (waaronder een grote kunstcollectie van de familie Kharitonenko) genationaliseerd.

In 1931 werd de Britse ambassade in het pand gevestigd. Vanaf de tweede verdieping heb je vol zicht op het Kremlin. Volgens de overlevering werd Stalin daar nogal nerveus van. Momenteel doet het gebouw dienst als de residentie van de Britse ambassadeur, terwijl de ambassade naar een modern gebouw is verhuisd.

Bikkels

  

 

 

 

 

Terwijl het buiten zachtjes sneeuwt moeten deze 3 bikkels gewoon aan het werk op hun schommelplankjes. Een deel van dit gebouw werd vorig week geel geschilderd (door dezelfde mannen) maar klaarblijkelijk was dat toch niet de bedoeling. Dus vandaag schilderen ze er gewoon weer overheen met een soort licht grijze verf.

Nieuw geld

Een maand geleden zijn deze 2 nieuwe roebel biljetten in omloop gebracht in Moskou, op de Krim en in het Verre Oosten van Rusland. De Russen hebben mogen stemmen over de afbeeldingen. Op het briefje van 200 staan gezichtsbepalende objecten uit de stad Sevastopol en op dat van 2000 de ruïne van een oude Griekse zuil uit het zuidwesten van het schiereiland de Krim.

Bijzonder is de QR-code in de rechter onderhoek van de biljetten, als je deze scant kom je terecht bij de website van de Centrale Russische Bank waar de beveiliging van de briefjes wordt uitgelegd.

Helaas heb ik de briefjes nog steeds niet in het echt gezien, afwachten maar…

 

Dag van de nationale eenheid

Het is vandaag een officiële feestdag in Rusland, de zogenaamde Dag van de Nationale Eenheid, of Dag van de Eenheid van het Volk. Deze feestdag bestaat pas sinds 2005. Daarvoor werd sinds 1917 op 7 November de Dag van de Revolutie gevierd, maar die is afgeschaft en moest natuurlijk wel gecompenseerd worden.  

Zodoende grijpt men terug op de bevrijding van Moskou tijdens de eerste Pools-Russische oorlog door Minin en Pozjarski (van het beroemde monument op het Rode Plein – zie hierboven) in 1612. Hiermee kwam een einde aan de Tijd der Troebelen en kwam uiteindelijk de eerste Romanov op de troon, Tsaar Michael.

Volgens de overlevering bestormde prins Pozjarski de stadsmuren van Moskou met de ikoon van de Moeder Gods van Kazan op zak (op aanraden van de bisschop die een bovennatuurlijk bezoekje had gehad van St Sergej). Toen de vijand op de vlucht sloeg zwoer Pozjarski dat hij een kerk zou bouwen gewijd aan de Moeder Gods van Kazan ter nagedachtenis aan de overwinning. En dat deed hij ook, de (kopie van de) kerk staat nog steeds op het Rode Plein.

Tot slot, de naam van de dag is gekozen om uit te drukken dat Russen van alle rangen en standen samen vochten voor het vaderland, ook al was er op dat moment geen sterke Tsaar om hen te leiden. Tsja…

 

 

100 nieuwe leiders gezocht

Het Kremlin heeft afgelopen week een hele bijzondere wedstrijd uitgeschreven. Ze proberen ‘de meest veelbelovende mensen met leiderscapaciteiten te vinden, op te leiden en te ondersteunen’. Iedereen die jonger is dan 50 jaar en ten minste 5 jaar bestuurlijke ervaring heeft kan meedoen aan de wedstrijd.

De president heeft in de de afgelopen periode ongeveer 20 gouverneurs in het hele land ontslagen en vervangen en klaarblijkelijk is er dringend aanvulling nodig ;-).

Na een eerste selectie worden er in 8 regio’s halve finale’s gehouden en daarna de finale waar de 100 nieuwe leiders worden gekozen. De prijs is een opleiding aan de Hogeschool voor Staatsbestuur en een persoonlijke mentor die op allerlei vlakken kan helpen bij de carrière.

Russische bard

De gitarist op de foto hieronder is Bulat Okoedzjava (1924 – 1997)Hij was een  dichter en singer-songwriter van Georgisch-Armeense afkomst en een van de beroemdste barden uit de Sovjet periode. Hij schreef  gedichten die hij zelf voorzag van hele simpele akkoorden (hij had helemaal geen muzikale opleiding) en die hij ook voornamelijk zelf zong.

Zijn teksten waren nooit openlijk tegen het Sovjet regime gekeerd, maar vaak net op het randje. De Sovjet autoriteiten lieten hem zodoende wel optreden, maar gaven geen toestemming voor officiële opnames van zijn muziek. Zijn eerste plaat werd daarom in Frankrijk opgenomen, maar in de Sovjet-Unie werden zijn liedjes overal via cassettebandjes verspreid en geluisterd.

Okoedzjava had een kleine datsja in Peredelkino, een kunstenaarsdorp, een half uurtje (met de trein) buiten Moskou. Deze datsja staat er nog steeds en huisvest een klein museum ter nagedachtenis aan de beroemde bard. Zijn zelf verbouwde werkkamer (was oorspronkelijk een veranda) hangt en staat vol met herinneringen aan vrienden en (beroemde) collega’s. Ook hangen er tientallen klokjes die hij verzamelde en die vrolijk tingelen als de wind erlangs strijkt. Ik was een van de laatste bezoekers, de datsja wordt binnenkort gesloten voor publiek en gerenoveerd. Hopelijk blijft de artistieke sfeer van het houten huisje met overal gaten en kieren ook na de renovatie behouden.

Sting in Moskou

   Afgelopen dinsdagavond trad STING op in een tot aan de nok toe gevuld Olympisch sport complex in Moskou. Zijn zoon Joe verzorgde het voorprogramma en speelde later mee in de band. Maar  iedereen kwam natuurlijk voor Sting zelf, die na zijn ‘ zweverige’ periode (gelukkig!) weer helemaal is terug gekeerd naar  zijn rock roots.

Het Russische publiek kende duidelijk nummers als ‘Fields of Gold’ en ‘Englishman in New York’ en een paar nummers van zijn nieuwe CD, maar was wat minder bekend met de oude Police nummers.

Onbegrijpelijk natuurlijk 😉 ik heb absoluut genoten van de fantastische live uitvoeringen van ‘Walking on the moon’, ‘Spirits in the Material world’, ‘So Lonely’, ‘Roxanne’ – gemengd met Ain’t no Sunshine van Bill Withers – en ‘Message in a Bottle’. Het was helemaal mijn setlist.

Sting sloot het concert af met het prachtige ‘Fragile’ (op akoestische gitaar) dat hij opdroeg aan de slachtoffers van de verschrikkelijke aanslag in Las Vegas.

TV toren

De Ostankino televisie toren is een van de beeldbepalende gebouwen in Moskou. De toren is 540 meter hoog en werd gebouwd om de 50ste verjaardag van de Oktoberrevolutie te vieren. Hij is ontworpen door Nikolai Nikitin. De bouw van de toren duurde 4 jaar en hij was in 1967 klaar. Ik was in 1989 voor de eerste keer op de toren en afgelopen weekend  weer.

In eerste instantie leek het alsof ik bij een gevangenis terecht was gekomen, met hekken, prikkeldraad, dubbele ID controle en bodyscans. Maar ja, je moet er wat voor over hebben om de locatie van waaruit het Eerste Kanaal van de Russische staatstelevisie uitzendt te bezoeken, het is natuurlijk een strategische plek…

In 2000 was er een ernstige brand in de toren, waardoor de televisie- en radiouitzendingen voor 18 miljoen Moskovieten werden onderbroken. Daarna is de toren heel lang dicht geweest voor publiek in verband met de renovatie.

Maar nu kunnen bezoekers in minder dan een minuut met de lift naar de zogenaamde ‘technische verdieping’ waar je de constructie aan de binnenkant van de toren kunt bewonderen.

 

En daarna verder met de lift naar het observatieplatform op 337 meter hoogte.  Hier is ook het   restaurant “De 7e Hemel” dat langzaam ronddraait. Zo kun je onder het genot van een kopje thee in 40 minuten het hele rondje draaien en Moskou van alle kanten bewonderen.  

Anna Karenina

Theater leeft enorm in Moskou. Er zijn ontzettend veel theaters en concertzalen en elke avond om 19.00 uur (vroeg, zodat het publiek nog met de metro naar huis kan) beginnen honderden voorstellingen. Het theaterseizoen is net weer geopend en  gisteravond ben ik in het Operette Theater gaan kijken naar de musical Anna Karenina.

Ik hou helemaal niet van musicals en dat bleek ook gisteravond weer, na het derde liedje dacht ik echt “laten ze alsjeblieft ophouden met zingen en gewoon gaan spelen” de (lelijke Russische pop) muziek was vooral hard en zingen werd bijna schreeuwen (in mijn oren). Maar het decor was prachtig, de enscenering geweldig, de kostuums schitterend en de lijn van het boek van Lev Tolstoj was goed herkenbaar.  Dus het was een lust voor het oog, maar helaas niet voor mijn oor.

Klik hier  watch  en bekijk de trailer van de musical en oordeel zelf.

 

 

Tsjaikovski in Klin

In Rusland wordt over het algemeen heel goed gezorgd voor de nalatenschap van nationale helden. Overal vind je standbeelden van staatsmannen en militairen, maar (gelukkig) ook van schrijvers, dichters, componisten, acteurs en ga zo maar door. Ook zijn er veel huizen gewijd aan de nagedachtenis van een held, ook al heeft deze er maar een paar maanden gewoond. Dat is ook het geval in het plaatsje Klin, waar een landhuis staat waarin de beroemde componist Pjotr Tsjaikovski de laatste zomer van zijn leven (1893, hij werd slechts 53 jaar) heeft doorgebracht. 

  

Hij heeft op deze prachtige plek zijn 6e Symfonie ‘Pathétique’ geschreven en laatste versie van de ‘De Notenkraker’ helemaal gecontroleerd en gefinaliseerd.

 

Moskou 870 jaar

Dit weekend werd de 870ste verjaardag van de stad Moskou gevierd. Tot diep in de nacht werd doorgewerkt om alle werkzaamheden aan de massaal opgebroken straten in het centrum af te ronden.Daarna konden alle Moskovieten in parken en op pleinen feestvieren. En ’s avonds om precies 21.00 uur kon iedereen genieten van een groots vuurwerk op 13 verschillende locaties.

Op bezoek bij Alexander Blok

  Dit landhuis staat in Sjachmatovo, een plaatsje zo’n 60 km ten noordwesten van Moskou. Hier bracht de dichter Alexander Blok (1880-1921) bijna alle zomers door tot 1916.  Hij trouwde met zijn buurmeisje Ljoeba, een dochter van Dimitri Mendelejev, grondlegger van het periodiek systeem, die een eindje verderop zijn zomerhuis had.  
    

Blok stond bekend als een onverbeterlijke rokkenjager. Maar zijn ideale liefde bleef zijn vrouw aan wie hij een serie beroemde gedichten opdroeg.

 

In Nederland staat in Leiden een gedicht van Alexander Blok op de muur in de Thorbecke straat.  Hieronder een Engelse vertaling van de tekst.

“The night, the street, the lantern, the drugstore…” (1912)

Some night and street, some chemist’s lantern
Is bringing senseless weary light.
Well, nothing changes, that’s one pattern,
Live extra twenty-five and find.

You die to start a life all over,
All things repeat as did before.
That night, cold waters at quay border,
That light, that street, that chemist’s store.

Translated by Alexei Parphyonov

Eerste schooldag

In heel Rusland zijn de scholen vandaag weer begonnen. 1 September is officieel “De Dag van de Kennis” en wordt gevierd met bloemen voor de juf, witte strikken in het haar en (veel te lange) toespraken op het speelplein.

Voor mij is deze dag voor altijd verbonden met het drama in Beslan in 2004, dat ook op de eerste schooldag plaatsvond. In Moskou staat een monument ter nagedachtenis aan de slachtoffers van deze verschrikkelijke terroristische aanslag.